Inteligencja emocjonalna a sukces zawodowy

2
872
Moduł sprawdzania pisowni OrphusWidzisz błąd na stronie? Zaznacz i kliknij Ctrl+Enter
Inteligencja emocjonalna a sukces zawodowy

Aby osiągnąć sukces w życiu, a szczególnie w zawodzie, nie wystarczy wysoki iloraz inteligencji czy kompetencje natury profesjonalnej; koniecznym jest dysponowanie tym, co Daniel Goleman nazywa inteligencją emocjonalną.
Ta ostatnia opiera się na dwóch typach kompetencji: personalnej, polegającej na kontroli nas samych oraz relacyjnej, związanej z tym, jak wchodzimy w relacje z innymi osobami. Poniżej omówione zostaną poszczególne elementy obydwu kompetencji i ich znaczenie w kontekście zawodowym.

(Foto)

Jeżeli musielibyśmy wypunktować czynniki odpowiadające za sukces jednostki w życiu i w pracy, na szczycie listy najprawdopodobniej znalazłyby się żywa inteligencja, błyskotliwa kariera edukacyjna, konkretne umiejętności profesjonalne i, najpewniej, niektóre elementy losowe, takie jak przynależność do zamożnej klasy społecznej, odpowiedni wygląd czy sprzyjający splot okoliczności.

Wszystkie wymienione czynniki, pomimo że prawdziwe, nie wystarczą.
Wyobraźmy sobie osobę o inteligencji wykraczającej ponad normę, błyskotliwą pod względem naukowym, kompetentną zawodowo, lecz arogancką, porywczą, niezdolną do poprawnych interakcji z innymi ludźmi oraz do panowania nad własnymi emocjami: niezależnie od kwalifikacji profesjonalnych oraz inteligencji, sukces zawodowy opisanej jednostki nie jest już tak oczywisty.

Z tej perspektywy możemy zatem stwierdzić, że o ile najważniejszymi i najczęstszymi przesłankami do bycia postrzeganym jako osoba inteligentna jest posiadanie dyplomu z wyróżnieniem, wyodrębnianie się pod względem profesjonalnym, o tyle do utrzymania oraz ułatwienia sobie kariery zawodowej niezbędne są także inne cechy.
Jakie? W swojej udanej publikacji Daniel Goleman umieszcza je pod terminem inteligencji emocjonalnej, uznając je za wyjątkowo skuteczne w podejściu do samych siebie i innych.

Wśród tych cech zawierają się na przykład:
• umiejętność automotywacji oraz dążenia do realizacji celu pomimo frustracji;
• umiejętność kontrolowania popędów oraz opóźnienia gratyfikacji;
• umiejętność modulowania nastroju, nie dopuszczając, by cierpienie ograniczało zdolność myślenia;
• umiejętność bycia empatycznym oraz pełnym nadziei.

Ogólnie mówiąc, na trzon inteligencji emocjonalnej składają się dwie podstawowe kompetencje:
• kompetencja personalna, związana ze sposobem, w jaki kontrolujemy nas samych;
• kompetencja społeczna, związana ze sposobem, w jaki wchodzimy w relacje z innymi osobami

Obydwie kompetencje cechują się konkretnymi umiejętnościami. Dokładniej, u podstaw kompetencji personalnej znajdziemy świadomość, samokontrolę oraz motywację, podczas gdy bazą dla kompetencji społecznej jest empatia oraz umiejętność nawiązywania poprawnych relacji międzyludzkich.

Podstawowe umiejętności w zakresie kompetencji personalnej

Świadomość siebie samych

Oznacza przede wszystkim zdolność do rozpoznawania oraz nazywania doświadczanych przez nas emocji. Zazwyczaj, gdy coś idzie nie tak – nie powodzi nam się w pracy, współpracownicy nas nie rozumieją, nie poważają, lub, co gorsza, wykorzystują – dominującym uczuciem jest gniew. Przyglądając się z bliska, gniew jest emocją drugorzędną, wyrażeniem czegoś znajdującego się głębiej, co może okazać się kolejno rozczarowaniem, przygnębieniem czy nawet strachem. Już tylko nadanie odpowiedniej nazwy każdej odczuwanej emocji jest pierwszym krokiem do opanowania, kontroli.
Po drugie, świadomość siebie samych prowadzi do prawidłowej samooceny oraz weryfikacji naszych wewnętrznych zasobów, zdolności oraz ograniczeń, co wiedzie zarówno ku dostrzeżeniu własnej wartości oraz posiadanych umiejętności, jak i wzmocnieniu wiary w siebie. Bazując na tym, możliwe będzie zachowanie stanowczości przy prezentowaniu własnych punktów widzenia i praw oraz przy wyrażaniu niepopularnych, lecz słusznych poglądów.

Samokontrola

Choć głównie rozumiana jest jako kontrola nas samych, czyli umiejętność panowania nad emocjami, nie wiąże się w żadnym wypadku z ich zniesieniem, zduszeniem czy też zaprzeczeniem. Z tej perspektywy wszystkie emocje są dozwolone, lecz nie każda może być wyrażona. Rzeczywiście, nawet jeśli nie jesteśmy odpowiedzialni za nasze emocje, za to, co odczuwamy w obliczu pewnych zachowań czy zdarzeń, to od nas zależy, w jaki sposób zdecydujemy się je wyrazić. W tym sensie, posiadanie inteligencji emocjonalnej oznacza umiejętność panowania nad własnymi uczuciami, a w konsekwencji zdolność do ich kontrolowania oraz wyrażania w sposób stosowny i efektywny. Często powodem, dla którego wiele osób niedostatecznie wyraża swój potencjał, jest ich niezdolność emocjonalna, czyli nieumiejętność zarządzania własnymi emocjami. Faktycznie, nierzadkie są przypadki, gdzie, pomimo inteligencji, pewne osoby zachowują się niczym głupcy w przypływie niekontrolowanej emocjonalności, czasem uniemożliwiając tym samym spokojną współpracę ukierunkowaną na osiągnięcie wspólnych celów. I vice versa, kto jest panem samego siebie, przejawia większą skłonność do działania w sposób uczciwy i etyczny, respektując zasady, zadając sobie trud tworzenia atmosfery pełnej wiarygodności oraz autentyczności, przyznając się do błędów oraz przyjmując odpowiedzialność za własne działania, zobowiązania oraz koncentrację na zadaniu. Pojęcie samokontroli może przywołać na myśl bezkompromisowość czy bezwzględną rygorystyczność: to nieprawda; oznacza ona raczej ducha innowacji i przystosowania się, bycie otwartym na nowe pomysły i metody, na poszukiwanie i rozważanie nietypowych rozwiązań, na przyjęcie nieznanych dotąd perspektyw bez paraliżującego strachu przed ryzykiem. Nie jest to zwykłe poszukiwanie nowego celu samego w sobie – „nowy” nie znaczy „lepszy” – czy też ślepe podążanie za modą, lecz zdolność do bycia elastycznym wobec zmian wywołanych przez nowe okoliczności, poprzez przyjęcie odpowiednich reakcji i strategii; bycie panami samych siebie oznacza również zdolność do rozpoznawania potrzeb, inicjowania zmian i ich zarządzania.

Motywacja

Jest zbiorem wszystkich predyspozycji emocjonalnych, które prowadzą, wspierają bądź ułatwiają osiągnięcie zamierzonych celów. Motywacja pobudza zarówno do samorealizacji – poprzez poszukiwanie osobistej satysfakcji wynikającej z przyjmowania ambitnych celów, skupienia na rezultatach oraz podsycania impulsu do doskonalenia własnych wystąpień – jak i do zaangażowania w nadanie sensu oraz wspierania współpracowników w przypadku pracy zespołowej. Motywacja wspierana jest przez ducha inicjatywy, który polega na koncentracji na celu ponad przewidziane normy czy biurokratyczne utrudnienia, a także na gotowości do wykorzystania nadarzających się okazji. Ta ostatnia charakteryzuje się dużą dozą optymizmu, rozumianego zarówno jako zdolność do wytrwałości w dążeniu do celu niezależnie od napotykanych przeszkód lub popełnionych błędów, jak również jako umiejętność skupienia się na nadziei na sukces, zamiast na lęku przed porażką. Solidna kompetencja personalna i wynikająca z niej zdolność do poprawnego rozpoznania swych uczuć oraz potrzeb pozwala także na pozostawanie w zgodzie z uczuciami innych. Stąd już tylko krok do empatii, czyli umiejętności zrozumienia uczuć innych osób, ich punktów widzenia, zainteresowań czy trosk poprzez aktywne słuchanie.

Podstawowe umiejętności w zakresie kompetencji społecznej

Empatia

Jak już zostało wspomniane, jest to zespół zdolności w kontekście relacji międzyludzkich, bazujący na jednej z dwóch głównych kompetencji, u której podstaw leży inteligencja emocjonalna w zakresie kompetencji społecznej.
Bycie osobą empatyczną to pozwolenie na rozbrzmienie czyiś uczuć wewnątrz nas samych, jak gdyby były one nasze, lecz bez zapominania o naszych własnych emocjach, kreując swego rodzaju bliskość pozbawioną zamętu. Jest to bezwarunkowa akceptacja stanu ducha takiego, jakim jest. Niemożliwym jest kwestionowanie lub podważanie sposobu, w jaki inne osoby odczuwają emocje. Możemy podać w wątpliwość lub potępić wynikające z nich zachowania, a nie leżące u ich podstaw emocje. Doświadczanie empatii, obok współodczuwania, to także dostrzeganie wartości innych osób, manifestujące się jako wiara w nich, jako akcentowanie oraz amplifikacja ich umiejętności, wspieranie ich autonomii, respektowanie indywidualnych różnic natury etnicznej bądź ideologicznej, wykorzystując odmienność jako szansę, ponad wszelkimi uprzedzeniami.

Komunikacja

Podsumowując, można stwierdzić, że obok kognitywnego typu inteligencji istnieje inny, równie ważny typ emocjonalno-relacyjny, który pozwala nam lepiej zrozumieć nas samych oraz skuteczniej współdziałać z innymi. Tym samym łatwiej jest zrozumieć, że aby osiągnąć sukces w życiu, a szczególnie w jego profesjonalnej dziedzinie, nie wystarczy wysoki iloraz inteligencji czy kompetencje natury zawodowej, potrzebna jest także inteligencja emocjonalna, dzięki której stajemy się kompetentni także od strony relacyjnej.

[via]

  • Danek

    Tytuł artykułu mógłby brzmieć „Inteligencja emocjonalna, a jakikolwiek sukces”. Łatwo jest zauważyć, że im gorsze nasze umiejętności świadomego zarządzania emocjami, tym gorzej też wygląda całe nasze życie i każdy jego aspekt.

    Kiedyś myślałem, że zadowolenie z życia i ogólnie rozumiany sukces, to kwestia czegoś wrodzonego, nie wiem genów. Później trafiłem na ten artykuł, który wywrócić mój świat do góry nogami: http://michalpasterski.pl/2010/10/inteligencja-emocjonalna/

    Polecam wszystkim!

  • qqłka

    Coś wcięło akapit o Komunikacji?